GenelPopülerYayınlar

Osmanlıda Günler ve Aylar

Osmanlıda Takvim
Osmanlıda Takvim
86views

Osmanlıda Günler ve Aylar demek zamanı günlere, aylara ve yıllara bölmek demekti. Osmanlı devleti zamanında kullanılan takvimler ise 3 çeşide ayrılırdı.

Osmanlıda Günler ve Aylar…. Osmanlı zamanında kullanılan takvimler şunlardır. Hicri takvim, Rumi takvim ve Miladi takvimdir. Şimdi bu takvimleri inceleyelim.

Hicri Takvim

Osmanlıda Günler ve Aylar konusunda ilk takvimimiz. Diğer ismi kameri takvimdir. 12 aydan oluşan ve Ay’ın hareketlerine bağlı bir sisteme dayalı olan takvimdir. Hz. Ömer döneminde düzenlenerek kullanılmaya başlanmıştır. Hz. Muhammed’in (ASM) Mekke’den Medine’ye de hicreti esnasını yani 622 yılını başlangıç olarak alır. Osmanlı’da hicri takvim resmi işlemlerde kullanılmıştır. Osmanlıda 1676 tarihine kadar kullanılmıştır.

Bu takvim Hicri Şemsi ve Hicri Kameri olarak iki kısma ayrılır. 

Hicri Kameri Takvim

İslamiyet’ten önce zaman ve takvim önemli olaylara göre tarih başlangıcı olarak kabul ediliyordu. Örnek olarak Fil Vakası takvim başlangıcı olarak kabul edildiğini görüyoruz. Bu tür uygulamada seneler önemli olaylara göre sayılarak geldiğinden karışıklıklara neden olabiliyordu.

Hz. Ömer zamanında ise Hz. Muhammed’in (ASM) Mekke’den Medine’ye hicret ettiği yıl başlangıç kabul edilerek Hicri Takvime geçilmiştir. Biz bu geçişi Hicri Kameri Takvim değil de Hicri Takvim olarak biliyoruz.

Hicret’in 17. yılında alınan bu karar ile Hicret’in yapıldığı yıl Hicri Takvim’in 1. senesi ve o senenin muharrem ayı da Hicri Kameri Takvim’in yılbaşısı kabul edilmiştir. O zaman 1 Muharrem’in denk geldiği 16 Temmuz 622 de Hicri Kameri Takvim’in başlangıcı tarihi olarak kabul edilmiştir.

Hicri takvimde bir yıl 354.367 güne denk gelmektedir. Yani hicri takvim 354 gün, 8 saat, 48 dakika, 28.80 saniyeden oluşur. Ay dünya etrafında on iki defa döndüğü zaman bir kameri sene olur. Güneş Takviminden 10.87451 gün yani 10 gün, 20 saat, 55 dakika, 28.8 saniye daha kısadır. Bu nedenle hicri takvim aylar bazen 29 bazen de 30 günden hesaplanır.

Bu takvimlerde 30 yılda yaklaşık olarak 11 günlük bir gerileme yaşanmaktadır. Bu gerilemeyi düzeltmek için 30 yıllık dönemlerin 2, 5, 7, 10, 13, 15, 18, 21, 24, 26 ve 29 yılları 355 gün diğer yıllar ise 354 gün olarak hesaplanır. Aylar bazen 29 bazen de 30 gün çekmektedir. 

Hicri takvim ayın hareketlerine bağlı olarak hesaplandığından Şemsi takvime göre bir yılı on bir gün önce tamam eder. Aradaki bu fark 33 senede Şemsi takvime göre bir yıllık bir fark oluşur. Bu nedenle her otuz üç senede bir yıl düşülmesi ile Şemsî sene ile mutabakat sağlanır. Düşülen bu seneye ise “Sıvış senesi” denilmektedir.

Hicri Şemsi Takvim

Bu takvimde başlangıç zamanı hicret olarak kabul edilir. Kameri senenin başlangıcından yetmiş gün sonradır. Güneş yılını esas yapılarak hesaplanır. Dünya Güneş etrafında bir kere dönmesi ile bir şemsi sene olur. Bir şemsi yıl miladi 365 gün gibidir.

Hicri Miladı Yıl hesaplama

Hicri yılın miladi yıla çevrilmesi şu şekilde olur. Hicri yıl 33’e bölünür. Bölüm hicri yıldan çıkarılır. Kalan sayı 622 ile toplanır.

Örnek;

Hicri 1420, miladi 1999 yılıdır.
1420 : 33 = 43
1420 – 43 = 1377
1377 + 622 = 1999

Miladi yılın hicri yıla çevrilmesi

Miladi yıldan 621 çıkarılır. Sonuç 33’e bölünür. Bölüm ilk sonuçla toplanır.

Miladi 1999, hicri yaklaşık 1420 yılıdır.
1999 – 621 = 1378
1378 : 33 = 41,7
1378 + 41,7 = 1419,75

 Hicri Takvimde Aylar

Hicri Aylar
Hicri Aylar

Ayrıca hicri takvimde Ayların ilk zamanı orta ve son zamanları farklı şekillerde isimlendirilmiştir. Bu isimlendirme aşağıda verilmiştir.

Hicri Ay Günlerini İsimlendirme
Hicri Ay Günlerini İsimlendirme

Rumi takvim

Osmanlıda Günler ve Aylar konusunda ikinci takvim Rumi takvim Hicret’i başlangıç kabul eden güneş yılı esasına dayalı olan bir takvimdir. Yani Rumi takvim Dünya’nın Güneş etrafında dolanımını esas alan Hicri Şemsî Takvimi esas alır. Osmanlıda 13 Mart 1840 yılında kullanılmaya başlanmıştır. Malî işleri tanzim etmek için kullanılmaya başlanmıştır. Rumi Takvimde bir yıl 354 gün, Hicri Şemsî takvimde ise Dünya’nın Güneş etrafında dolanımı esas alındığından bir yıl 365 gün olarak hesaplanır. Arada 11 gün fark vardır.

Osmanlı Devleti’nde Tanzimat zamanına kadar Hicri takvim her alanda resmi takvim olarak kullanılmış idi. Tanzimat Döneminde ise 13 Mart 1840 Miladi tarihinde yani 1 Mart 1256 Cuma günü Rumi takvimin yılbaşı kabul edilmiştir.

Bu tarih itibariyle çift takvim uygulaması başlanmıştır. Hicri takvim hem de Rumi takvimin aynı anda kullanılmasına 1871 yılına kadar devam edilmiştir. 1871’de ise hicret esas alınarak yeniden şekillendirilmiştir. Başlangıç tarihi bu düzenleme ile Miladi 23 Eylül 622 olarak alınmıştır. Rumi takvim Osmanlı Devleti’nin sonuna kadar yürürlükte kalmış ve kullanılmıştır.

Rumi Takvimde Aylar

Rumi Aylar
Rumi Aylar

Miladi takvim

Osmanlıda Günler ve Aylar konusunda son takvim olan Miladi takvim… 1917 tarihine kadar Osmanlı devletinde Rumi takvime ek olarak Miladi takvim dahi kullanılmaya başlandı.  Miladi takvimde güneş yılı esas alınmıştır. 1 yıl 365 gün ve 6 saattir. Diğer bir adı Gregoryen Takvimi’dir. Başlangıç tarihi olarak Hz. İsa’nın doğum tarihini esas alınmıştır. 1 ocak tarihi başlangıç tarihidir.

Miladi Takvimde Günler;

Osmanlıda günler
Osmanlıda günler

Miladi Takvimde Aylar;

Osmanlıda aylar
Osmanlıda aylar

Osmanlıda Günler ve Aylar konusunda yazdığımız bu yazı umarım istifadeli olmuştur. Yorum ve desteklerinizi bekliyoruz. Teşekkürler. Allah’a emanet olun.

Osmanlıca Nedir?

Osmanlıca Türkçenin Kuran alfabesi ile yazılmış şeklidir. Yani esasen yazı dilidir. Milli kültürümüze ait eserlerin hemen hemen tamamı Osmanlıcadır. Dil bir milletin hafızası ise Osmanlıca bu hafızanın en önemli bir unsurudur.

Osmanlıca hadd-i zatında Türkçedir. Arapça ve Farsçayı içinde bulundurmasını yadırgayanlar olsa bile bu hal onun için bir zenginliktir. Bunu garipsememek gerek; çünkü, Kur’an Arapçadır ve bir çok dini eserler de Farsçadır. İslamiyet merkezinde bulunan Osmanlıda bu üç dilin birleşmesi anormal bir şey değildir. İşin doğal hali budur zaten.

Öğrenmek ise çok kolaydır. Sitemizde temel Osmanlıca olarak anlattığımız 8 derste Osmanlıcaya buradan ulaşabilirsiniz.

Neden Osmanlıca isimli Makalemizi okudunuz mu?

1 Comment

Leave a Response